درمان شانه منجمد (خشکی شانه) ناشی از کوتاه شدن رباط اطراف مفصل

درمان شانه منجمد (خشکی شانه) ناشی از کوتاه شدن رباط اطراف مفصل

درد شانه به عنوان نتیجه شانه منجمد(یا کپسولیت چسبنده) وضعیتی است که کپسول مفصل شانه را درگیر می‌کند. شانه منجمد درد و خشکی مفصل شانه ایجاد کرده و مانع حرکت این مفصل می‌شود.

بیماری شانه منجمد از آسیب عضلات روتاتور کاف یا تاندونیت شانه متفاوت است. شانه منجمد کپسول مفصل را تحت تاثیر قرار می‌دهد در حالیکه دو وضعیت دیگر ماهیچه‌ها و تاندون‌های مفصل شانه را درگیر می‌کنند.

اغلب افراد با شانه های خشک با ورزش می‌توانند عملکرد آن را بهبود دهند. پزشک ممکن است یک جراحی باز برای موارد معدود شانه‌های خشکی که با ورزش کردن بهبود پیدا نمی‌کنند را در نظر داشته باشد. این روند کاملا انتخابی است. گزینه دیگر تداوم ورزش یا کنار آمدن با دامنه حرکتی فعلی شانه است.

دکتر شهرستانی متخصص جراحی ارتوپدی بعد از معاینه دقیق بیمار یک برنامه درمانی برای وی مشخص می کند اگر  وضعیت بیمار با روش هایی مانند ورزش درمانی و فیزیوتراپی بهبود پیدا نکند جراحی به او پیشنهاد خواهد شد. برای دریافت اطلاعات بیشتر یا رزرو نوبت می توانید با شماره های  02122383746 و 09334453393  تماس حاصل نمایید.

آناتومی مفصل شانه


آناتومی مفصل شانه

طراحی مفصل شانه واقعا جالب توجه است. این مفصل یک تشکیلات پیچیده متشکل از استخوان‌ها، عضلات و تاندون‌هاست و امکان حرکت بازو با دامنه زیاد را فراهم می‌کند. ضعف این محدوده وسیع حرکتی فقدان پایداری است که باعث می‌شود مفصل شانه نسبت به صدمات آسیب‌پذیر شود.

شانه از سه استخوان تشکیل شده و چهار عضله توسط تاندون‌ها به این استخوان‌ها متصل می‌شوند. استخوان‌ها اسکاپولا(تیغه شانه)، هومروس(استخوان بازو ) و کلاویکل(ترقوه)  نامیده می‌شوند و چهار عضله‌ای که مفصل شانه را می‌سازند سوپرااسپیناتوس، ترس مینور، اینفرااسپیناتوس و  ساب اسکاپولاریس نامیده می‌شوند.

شانه منجمد در مفصل شانه جایی که استخوان هومروس در گودی کتف قرار می‌گیرد(مفصل گلنوهومرال) اتفاق می‌افتد  در این وضعیت رباط‌های پشتیبان و کپسول اطراف ملتهب می‌شوند که منجر به  ایجاد درد در شانه، خشکی و محدودیت در حرکت می‌شود.

چه چیزی باعث ایجاد شانه منجمد می‌شود؟


 دلیل اصلی شانه منجمد مشخص نیست اگرچه در برخی موارد این مشکل پس از وارد آمدن آسیب‌های دیگری به کتف مانند پارگی کاف روتاتور، التهاب مفصل  یا جراحی شانه اتفاق می‌افتد.

همچنین بد قرار دادن شانه می‌تواند منجر به کوتاه شدن لیگامنت‌های اطراف مفصل شانه شود که نتیجه آن بروز شانه منجمد است. بر اساس سایر تئوری‌ها وضعیت‌های ژنتیکی و هورمونی مانند دیابت و هیپرتیروئیدیسم نیز می‌تواند در ایجاد شانه منجمد نقش داشته باشد.

درباره نشانه های شانه منجمد بیشتر بدانید


درباره نشانه های شانه منجمد بیشتر بدانید

رایج ترین علائم شانه منجمد درد و خشکی هستند. درد معمولا پایدار است و خشکی دامنه حرکت شانه و بازو را محدود می‌کند.بیماران اغلب قادر به بلند کردن بازو تا بالای سر یا چرخش بازو به سمت داخل نیستند.

پیشرفت معمولی شانه منجمد سه مرحله دارد.

  • در مرحله اول، (فاز انجماد): در بیمار درد خفیف و خشکی در مفصل شانه ایجاد می‌شود. این مرحله می‌تواند از چندهفته تا چند ماه به طول بیانجامد.
  • در مرحله دوم(فاز منجمد شده): خشکی باقی می‌ماند اما درد کم می‌شود. این مرحله می‌تواند از چند ماه تا نزدیک یک سال به طول بکشد.
  • در مرحله سوم(فاز ذوب شونده): محدوده کامل حرکتی شروع به برگشتن می‌کند. این مرحله نیز می‌تواند چند ماه طول بکشد.

بیشتر مبتلایان طی 6-4 ماه بهبود پیدا می‌کنند اما برخی موارد بهبودی تا سه سال هم طول کشیده است اگرچه این موارد بسیار نادر هستند.

راه‌های درمان خشکی شانه بدون جراحی


راه‌های درمان خشکی شانه بدون جراحی

درمان شانه اساسا شامل تسکین درد و فیزیوتراپی است. تسکین درد معمولا شامل استفاده از داروهای ضدالتهابی است و هدف، کاهش درد به میزانی است که فیزیوتراپی قابل تحمل باشد.

دو شکل دیگر درمان گرما دادن و ماساژ هستند.

  • گرما برای افزایش جریان خون به یک ناحیه خاص بسیار خوب است. لامپ‌های گرمایشی و بطری آب داغ موثرترین راه برای افزایش جریان خون هستند. در حالیکه کرم‌های گرم کننده با فاصله بسیار جایگاه دوم را به خود اختصاص داده‌اند.
  • ماساژ یکی از بهترین راه‌ها برای افزایش جریان خون و البته رساندن اکسیژن و مواد مغذی به ناحیه آسیب دیده است. از مزایای دیگر ماساژ می‌توان به کاهش مقدار بافت اسکار اشاره کرد که در همه جراحات مفصل، رباط و ماهیچه دیده می‌شود.

در طی دوره استفاده از درمان‌های تسکین درد، بهتر است فیزیوتراپی نیز آغاز شود. این یک بخش بسیار مهم از فرآیند درمان است و بهبودی کامل بدون اختصاص زمان و هزینه برای درمان‌های فیزیوتراپی اتفاق نمی‌افتد.

اولا، حرکت را متوقف نکنید. اغلب برخی پزشکان به بیمار می‌گویند که ناحیه صدمه دیده را بیحرکت نگه دارند و البته این همیشه بهترین توصیه نیست. حرکت آرام به حفظ جریان خون به نواحی صدمه دیده کمک می‌کند. البته در صورت وجود درد میزان حرکت را محدود کنید ولی آن را به طور کامل متوقف نکنید.

در مرحله بعد، به منظور شل کردن مفصل شانه و تسریع فرآیند بهبود بهتر است ورزش‌های کششی و قدرتی خاص انجام شود.

    جراحی برای درمان شانه یخ زده

هدف آزاد کردن شانه از طریق جراحی، جدا کردن چسبندگی‌ها، بافت اسکار و سایر ساختارهایی است که ممکن است با حرکت شانه تداخل داشته باشند.

چنانچه آزاد کردن شانه از طریق جراحی باز در بازگردانی حرکت شانه خشک موفقیت‌آمیز نباشد با رضایت و اطلاع شخص بیمار جراحی صورت می‌گیرد. نقش بیمار در فرآیند بهبود بسیار اهمیت دارد.

نوع خشکی تعیین می‌کند که چه نوع رویکرد جراحی برای شانه خشک مقاوم به درمان در پیش گرفته شود.

زمانی‌که خشکی شانه به علت عوارض جانبی جراحی پیشین اتفاق افتاده یک برش دسترسی به محل جراحی قبلی را امکانپذیر می‌سازد و پزشکان از طریق این برش به چسبندگی‌های متراکم و اسکارها که معمولا زیر محل برش جراحی قرار دارد دسترسی پیدا می‌کنند. شانه منجمد ایدیوپاتیک از طریق دلتوپکتورال که امکان دسترسی به فاصله روتاتور، حدفاصل حرکتی، ساب اسکاپولاریس و کپسول مفصل گلنوهومرال را فراهم می‌کند تحت جراحی قرار می‌گیرد. آزادسازی از طریق جراحی از جهات زیادی با آزادسازی ساب اسکاپولاریس و کپسول که در تعویض کامل مفصل شانه انجام می‌شود مشابه است.

پزشکان از طریق یک سری مراحل معین آزادسازی شانه، دامنه حرکتی را مجددا پس از هر مرحله ارزیابی می‌کنند و مراحل را تا کسب نتیجه دلخواه ادامه می‌دهند.

پس از جراحی برای جلوگیری از ایجاد چسبندگی ضروری است که ورزش‌های مربوطه از سر گرفته شود.

در حالیکه یک جراح با تجربه می‌تواند در جراحی شانه را آزاد کند بیمار تنها فردی است که می‌تواند طی دوره ترمیم تحرک شانه خود را حفظ کند. ورزش‌‌ها باید تا یک سال پس از جراحی ادامه پیدا کنند. چنانچه بیمار نگران این است که نتواند این مرحله مهم از درمان را به انجام برساند باید قبل از انجام هر نوع جراحی با پزشک معالج خود صحبت کند.

بیمار احتمالا نا زمانی که تمرینات ورزشی وی به خوبی انجام شود در بیمارستان خواهد بود. در زمان ترخیص، پزشک بیمار را ترغیب می‌کند تا از لحاظ فیزیکی فعال بوده و از مصرف هر گونه داروی خواب‌آور و مواد مخدر اجتناب کند. فرد تا حداقل دو هفته پس از جراحی قادر به رانندگی نیست.

ورزش و حرکت حرکت مداوم غیرفعال

بلافاصله پس از اتمام پروسه، باید حرکات مداوم غیرفعال روی بازو انجام شود. حرکت اولیه امکان دسترسی به چند هدف را میسر می‌کند از جمله از تشکیل چسبندگی‌ها یا اسکار طی دوره حیاتی درمان اولیه جلوگیری می‌کند، همچنین به بیمار نشان می‌دهد که شانه می‌تواند و در واقع بهتر است فورا حرکت داده شود. سرانجام به نظر می‌رسد حرکت اولیه  راحتی، سرعت بهبود حرکت و تکمیل آن را افزایش می‌دهد. به کارگیری حرکت پیوسته غیرفعال پس از جراحی بوسیله بلوک شبکه بازویی که در عمل جراحی مورد استفاده قرار می‌گیرد تسهیل می‌شود. این نوع بیحسی 18-12 ساعت بیحسی پس از عمل ایجاد می‌کند و برای بیمار هوشیار این امکان را فراهم می‌کند تا افزایش حرکت به دست آمده از عمل را بدون تجربه درد اولیه پس از عمل مشاهده کند.

روز اول پس از جراحی بیمار تمرین‌های مربوط به خشکی شانه را از سر می‌گیرد. هر روزی که بیمار در بیمارستان است روی نمودارهایی که دراتاق بیمار نصب شده دامنه ارتفاع (با بالابردن دست‌ها) و چرخش ترسیم می‌شود.نمودارها با نمایش پیشرفت بیمار باعث تقویت انگیزه بیمار می‌شوند.

به صورت ایده‌آل، پیش از ترخیص بیمار باید بتواند با کمک 140 درجه دستانش را بالا ببرد ، 40 درجه به سمت بیرون بچرخاند و  چرخش داخلی به حدی باشد که انگشت شست بتواند به مهره دوازدهم سینه‌ای برسد و نزدیک کردن دست به محور بدن مشابه با سمت نرمال باشد . با این برنامه فرد بیمار خود در بین تیم درمان قرار دارد و ترغیب می‌شود تا درمان را بعد از ترخیص ادامه دهد.

جراحی باز چندین خطر دارد که شامل بیحسی، عفونت، صدمه به اعصاب، آسیب به عروق خونی، شلی و سستی بیش از حد و ناپایداری شانه، خشکی افزایش یافته یا مداوم شانه، شکستگی، افزایش درد یا نیاز به تکرار جراحی می‎‌شود.

چگونه از خشکی شانه پیشگیری کنیم؟


پیشگیری بهتر از درمان است. برای پیشگیری ازبروز شانه منجمد و سایر آسیب‌های شانه هم قدرت و هم کشسانی مفصل شانه باید تقویت شود.

همچنین تکنیک‌های رایج پیشگیری از آسیب مثل گرم کردن صحیح و کمی استفاده از تجربیات سنتی را به خاطر داشته باشید. اگرچه در اغلب اوقات ورزش‌های کششی و قدرتی بهترین مانع برای بروز شانه منجمد هستند. حتی اگر درحال حاضر هیچ مشکلی در شانه خود ندارید تمرین‌های ورزشی کششی و قدرتی زیر کمک زیادی در جهت پیشگیری از بروز مشکل در آینده خواهد کرد.

ورزش های تقویت شانه

در وهله اول، تقویت عضلات قسمت فوقانی پشت، سینه و شانه‌ها به پیشگیری از آسیب به کاف روتاتور کمک خواهد کرد. شما می‌توانید از ورزش‌های قدرتی ویژه مانند تمرینات دمبلی و استفاده از کش ورزشی برای تقویت عضلات خود استفاده کنید.

  ورزش های کششی شانه

در وهله دوم، در زیر شما می‌توانید دو تمرین کششی مناسب برای ناحیه شانه را ببینید. اگرچه هر دو تمرین  نسبتا پایه هستند اما لطفا مراقب باشید. چراکه اگر شما تاکنون تمرینات کششی روی مفصل شانه خود انجام نداده‌اید یا شانه‌های شما در حالت طبیعی بسیار خشک هستند این تمرینات کششی فشار نسبتا زیادی را روی عضلات و تاندون‌ها وارد می‌کنند. ابتدا با گرم کردن بدن خود شروع کنید سپس به آرامی و آهستگی تمرینات را شروع کنید.

  • بایستید و دستانتان را پشت گردن در هم قفل کنید. بازوهای خود را صاف نگه دارید و به آرامی دستان خود را به سمت بالا بکشید.

30-20 ثانیه نگه دارید و حرکت را به مدت 3-2 بار تکرار کنید

  • یک بازوی خود را مقابل بدن دراز کرده و آن را به موازات زمین قرار دهید. سپس به آرامی با دست دیگر آرنج خود را به سمت بدن خود بکشید.مانند آنچه در بالا گفته شد 30 -20 ثانیه نگه دارید و حرکت را به مدت 3-2 بار تکرار کنید