درمان آرتروز شانه ناشی از مشکلات مادرزادی و آسیب دیدگی غضروف شانه

التهاب مفاصل آرتروز

معمولا به التهاب مفاصل آرتروز گفته می شود، اما در کل، به شرایطی که غضروف مفصل آسیب دیده باشد آرتروز گفته می شود. برور آسیب در غضروف مفصل شانه نیز، با نام آرتزوز شانه شناخته می شود.غضروف لایه ای است که فشار را تحمل می کند. مقدار آسیب وارد شده به غضروف و یا مقدار التهاب مفصل زلاله ای، نوع و شدت آرتروز را تعیین می کند. معمولا درد های اولیه، ناشی از التهاب است. در مقاطع بعدی، زمانی که غضروف مفصل کاملا از بین می رود، درد، ناشی از ساییده شدن استخوان ها بر یکریگر است.

 

ممکن است که پزشک استفاده از دارو های ضد التهاب را به شما تجویز کند. همچنین استفاده از روش های کار درمانی و فیزیوتراپی که شامل انجام حرکات ورزشی، و استفاده از گرما است، ممکن است برای شما موثر باشد.در مواردی که وضعیت آرتروز وخیم باشد انجام عمل جراحی لازم است. نوع جراحی به سن و میزان پیشرفت آرتروز بستگی دارد. در سنین بالا، تعویض مفصل شانه، موثر خواهد بود. برای درمان آرتروز شانه ممکن است ،عمل تعویض مفصل شانه به صورت آرتروپلاستی و یا همی آرتروپلاستی انجام شود.

دکتر شهرستانی متخصص جراحی ارتوپدی  با در نظر گرفتن شرایط بیمار بهترین برنامه درمانی را پیشنهاد خواهد کرد. برای دریافت اطلاعات بیشتر یا رزرو نوبت می توانید با شماره های  02122383746 و 09334453393 تماس حاصل نمایید.

 انواع آرتروز


بیش از ۱۰۰ نوع بیماری روماتیسمی وجود دارد. شایع ترین آنها استئوآرتریت و آرتروز روماتوییدی می باشد

استئوآرتریت

نام دیگر استئوآرتریت، بیماری انحطاط مفصل است. این بیماری یکی از شایع ترین اقسام آرتروز می باشد که معمولا در افرادی که در سنین بالا به سر می برند بروز می کند. این بیماری غضروف را مورد حمله قرار می دهد. غضروف بافت نرمی است که تکیه گاه و محافظ سر استخوان های مفصل ، محسوب می شود. با بروز استئوآرتریت، غضروف به مرور زمان از بین می رود. در مواردی که بیماری شدید شده باشد، غضروف کاملا از بین رفته است و هیچ ماده ای برای محافظت از استخوان های مفصل وجود نخواهد  داشت و در این حالت استخوان ها روی هم قرار گرفته و بر هم ساییده می شوند. این شرایط باعث ایجاد برآمدگی و بیرون زدگی های استخوانی در این ناحیه می شود که به آن ها خار استخوانی گفته می شود.استئوآرتریت باعث ایجاد درد و ناراحتی در افراد شده و دامنه ی حرکت مفصل را کم می کند و اجازه نمی دهد که مفصل به راحتی تمام حرکت هایش را انجام دهد. ( توانایی حرکت کردن و کشیدن مفصل). در موارد وخیم تر، مفصل شانه توانایی حرکت را به طور کامل از دست می دهد و فرد ناتوان می شود.

آرتروز روماتویید

این یک بیماری خود ایمنی در بدن محسوب می شود به این صورت که سیستم ایمنی بدن ( سیستمی که با عفونت ها مقابله می کند) به مفاصل، بافت ها و دستگاه های بدن حمله می کند. در خانم ها ، در سنینی که توانایی بارور شدن را دارند یعنی از ۱۴ تا ۴۴ سالگی این بیماری اتفاق می افتد و پوشش موجود در مفاصل را ملتهب می کند. این بیماری باعث ایجاد درد، خشکی، ورم و عدم توانایی در حرکت مفصل می شود. آرتروز روماتوییدی اگر شدید باشد می تواند باعث تغییر شکل مفصل شود.آرتوز روماتوییدی معمولا در مفاصل دست ها و پاها اتفاق می افتد و بیماری ای تقارنی است. به این معنا که این بیماری یک مفصل مشابه در هر دو سمت بدن ( مثلا هر دو پا یا هر دو دست)  را در زمان مشابه و با مقداری مشابه مورد حمله قرار می دهد. هیچ کدام یک از انواع آرتروز ها تقارنی نیستند.

علت آرتروز مفصل شانه چیست؟


آرتروز به دلیل از بین رفتن غضروف مفصل بوجود می آید. ممکن است این اتفاق بر اثر کار کشیدن بیش از حد به مدت طولانی از یک مفصل اتفاق بیافتد و یا منشا آن دیگر جراحات وارده به مفصل باشد. استئوآرتریت نوع اول معمولا بر اثر افزایش سن و انحطاط معمولی مفاصل پیش می آید.استئوآرتریت نوع دوم معمولا از بیماری های دیگری ناشی می شود مانند ضربه های متداول و یا جراحی مفصل، و یا حالت غیر عادی مفصل به طور مادر زادی.آرتروز روماتوئیدی معمولا زمانی به وجود می آید که ژن هایی که مسوول رسیدگی به این بیماری هستند دچار عفونت و یا دیگر عوامل محیطی شده باشند. در این شرایط بدن از سیستم دفاعی خود استفاده کرده و پادتن ترشح می کند و باعث ایجاد آرتروز روماتوییدی می شود.

این بیماری چه نشانه هایی دارد؟


نشانه

انواع مختلفی از آرتروز وجود دارد و نشانه های هرکدام با یکدیگر متفاوت است. هر یک از گونه های آرتروز به شکل متفاوتی بدن را تحت تاثیر قرار می دهند. نشانه های کلی آرتروز، ورم و درد و بروز حساسیت، قرمزی و گرم شدن مفصل ، محدودیت توانایی مفصل در حرکت و خشکی مفصل ، به مدت بیشتر از ۲ هفته می باشد.شانه ای که دچار آرتروز شده باشد:

  • لایه ی غضروغی مفصل از حد معمولی نازک تر شده و یا کاملا از بین رفته است. مقدار آسیب وارد شده به غضروف و میزان التهاب بستگی به نوع آرتروز و مقدار پیشرفت آن دارد.
  • کپسول شانه متورم شده است.
  • از نظر ظاهری، مفصل باریک تر و غیر طبیعی شده است، که این مورد با عکسبرداری توسط اشعه ایکس بررسی می شود.
  • در لبه های مفصل، بیرون زدگی و خار استخوانی بوجود آمده است.

تشخیص


دکتر با بررسسی سابقه ی سلامتی شما، عکسبرداری توسط اشعه ایکس و انجام آزمون های فیزیکی، این بیماری را تشخیص می دهد. از سی تی اسکن و ام آر آی نیز برای تشخیص آرتروز کمک گرفته می شود.

روش های غیر جراحی برای درمان این بیماری چیست؟


هدف اصلی درمان آرتروز، کاهش درد و التهاب در مفصل شانه است. علاوه بر اینکه مفصل باید استراحت داده شود، از روش های زیر نیز برای درمان استفاده خواهد شد.

دارو های ضد التهابی

این بیماری چه نشانه هایی دارد؟

این داروها در کاهش التهاب و ورم مفصل و در نتیجه، در کاهش درد بسیار موثر هستند. اگر وجود آرتروز روماتوئیدی تشخیص داده شود، داروهایی مانند متوتروکسات برای شما تجویز خواهند شد.

تزریق

تزریق

کورتیزون یک استروئید بسیار قوی است که برای کاهش التهاب و ورم می توان از آن استفاده کرد. تاثیر استفاده از این استروئید موقتی است اما می تواند شما را برای چندین ماه از درد رها کند.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی نیز می تواند در کاهش التهاب، ورم و درد شما موثر باشد که در این روش می توان از اعمال گرما و سرما نیز استفاده کرد. شما باید یاد بگیرید که چگونه مفصل خود را حرکت دهید تا درد در مفصل ایجاد نشود. فیزیوتراپ این آموزش ها را در اختیار شما خواهد گذاشت.

مکمل های مفصلی

مکمل های مفصلی

گلوکوزامین و کوندروتین سولفات ، می توانند برای بسیاری از افراد موثر واقع شوند، اگر چه که ممکن است با بعضی داروها تداخل داشته و سازگار نباشند. با اینکه این مکمل ها روشی سالم و بی ضرر به حساب می آیند اما تحقیقات درمورد استفاده از آنها، محدود است. حتما قبل از استفاده از آنها با پزشک خود مشورت کنید.

آب درمانی

آب درمانی

تمرینات شانه و بازو که در حین آب درمانی انجام می شوند شامل موارد زیر است:

  • دست خود را به سمت جلو گرفته و شانه  خود را تقویت کنید
  • دستان خود را تا جایی که می توانید به سمت جلو و بالا بکشید
  • اگر یکی از بازوان شما ضعیف تر است، تمرینات را برای هر بازو به صورت جداگانه انجام دهید و از بازوی قوی تر برای کمک به بازوی ضعیف، استفاده کنید.
  • با بالا بردن دستان از طرفین، شانه ی خود را تقویت کنید. دست خود را از جانب ، به آرامی بالا ببرید. اینکار را تا شانه انجام دهید و اجازه ندهید دست شما از شانه ی شما بالا تر برود. کف دست ها را رو به زمین نگه دارید. به آرامی دست خود را پایین آورده و دوباره این حرکت را تکرار کنید.
  • حرکت چرخشی بازو را انجام دهید به این صورت که دستان خود را اول جلو و بعد بالا ببرید. و سعی کنید آنها را در چند سانتی متری سطح آب نگه دارید.
  • آرنج خود را خم نکنید. با دستان خود دایره های کوچکی بسازید، دایره ها را بزرگ و بزرگ تر کنید و دوباره آنها را کم کم کوچک کنید.
  • حرکت شانه بالا انداختن را در آب انجام دهید تا شانه های شما از حالت افتاده خارج شوند.
  • سپس بر روی استقامت عضلات ناحیه گردن تمرکز کنید
  • دستان خود را بالا آورده و به صورت عمودی حرکت دهید. این حرکت را یکبار به گونه ای انجام دهید که انگشت شصت شما به خارج از بدن مایل باشد و یکبار به صورتی که انگشت شصت، به سمت  داخل باشد.

چه زمانی جراحی لازم است؟


چه زمانی جراحی لازم است؟

اگر درد و عدم توانایی در حرکت مفصل به قدری باشد که شما قادر به انجام کارهای روزانه ی خود نباشید، در این صورت باید از جراحی استفاده کرد.

انواع جراحی

نوع عمل جراحی به مفصلی که دچار بیماری شده است بستگی دارد:

آرتروز در مفص آخرمی-ترقوه ای

مرسوم ترین روش، برش یا برداشتن قسمتی از استخوان از انتهای ترقوه است. که در این روش جای زخم با استفاده از باقت های بدن تکمیل خواهد شد. با این کار، از ساییده شدن استخوان ها بر روی یکدیگر جلوگیری شده و با کاهش درد ناشی از ساییدگی، دامنه ی حرکتی شانه به حالت معمولی خود باز می گردد.

 آتروز مفصل گلنوهیومرال

این بیماری با استفاده از عمل تعویض مفصل شانه (آرتروپلاستی شانه) درمان می شود که طی آن غضروف آرتریتی حذف شده و به جای آن از یک پروتز که شامل یک توپ پلاستیکی و قطعات فلزی است استفاده می شود. از سوی دیگر، فقط قسمت سر شانه جایگزین می شود. (همی آرتروپلاستی)نوع معکوس در مواردی انجام می شود که عضله ی چرخاننده ی شانه دچار آسیب شده باشند. که در این حالت جای توپ و کاسه ی آن با هم تعویض می شود. توپ در کتف و کاسه ی آن در بالاترین نقطه ی استخوان بازو قرار می گیرد.تعویض کامل مفصل شانه عمل جراحی اثر بخشی خواهد بود که برای افرادی که آرتروز آن ها در مرحله ی پیشرفته قرار دارد و یا در مواردی که شانه شامل دررفتگی و آسیب شده باشد، انجام می شود. در بیشتر موارد، قبل از تصمیم به انجام عمل، روش های غیر جراحی مانند استفاده از دارو، تزریق و فیزیوتراپی توصیه و به کار گرفته می شود.روش های جراحی برای از بین بردن آرتروز شانه معمولا در کاهش درد و بازگرداندن فعالیت های شانه، بسیار موثر هستند.

اقدامات لازم قبل از عمل

  • برای برنامه ریزی قبل از انجام جراحی ، شما باید سی تی اسکن وام آرآی از شانه ی خود تهیه کنید. این اقدامات در تعیین و ارزیابی دو عامل ، نقش بسزایی را ایفا می کنند‌ : ارزیابی عضلات چرخاننده شانه و مقدار استخوان قابل دسترس برای جایگزینی
  • قبل از انجام عمل باید توسط یک متخصص قلب و عروق معاینه شوید تا تضمین شود که بیهوشی خطری برای شما ایجاد نخواهد کرد.
  • اگر در گذشته تحت عمل جراحی قرار گرفته اید باید از نظر وجود عفونت، بدن شما مورد ارزیابی قرار بگیرد حتی اگر هیچ نشانه ای از وجود آن را نداشته باشید. این کار شامل انجام برخی آزمایش ها و تست ها می باشد.

در روز انجام عمل

  • شب قبل از جراحی، از خوردن و آشامیدن خودداری کنید
  • عمل جراحی شما، بسته به شرایط، ۲ تا ۳ ساعت زمان میبرد.
  • عمل جراحی تحت بیهوشی کامل و با مسدود کردن راه ارتباطی عصب های شانه انجام می شود.
  • دست شما تا ۶ هفته بعد از عمل جراحی باید با آویز دست بسته شود.
  • یک روز بعد از انجام جراحی باید تمریناتی را برای حرکت دادن شانه ی خود انجام دهید.
  • برای تحمل درد بعد از جراحی از مسکن استفاده خواهید کرد.
  • ۲۴ تا ۴۸ ساعت بعد از جراحی ممکن است در شانه ی خود احساس ضعف داشته باشید.
  • تا ۲۴ ساعت بعد از جراحی باید از آنتی بیوتیک استفاده کنید.
  • تا یک روز بعد از جراحی به شما سوند وصل خواهد بود
  • ۲شب در بیمارستان بستری خواهید بود.
  • بجز در جراحی های اصلاحی، در دیگر موارد احتیاجی به ترنسفیوژن خون  (انتقال خون) نخواهد بود
  • شما در انجام فعالیت های روزمره ی خود به کمک اطرافیان احتیاج خواهید داشت.
  • افراد مسنی که تنها زندگی می کنند باید در مرکز توانبخشی بمانند تا بهبود یابند.

دوره ی ریکاوری

  • معاینات بعد از عمل
    • ۲هفته بعد از عمل: کشیدن بخیه ها، عکسبرداری با اشعه ایکس، بررسی وضعیت حرکتی شانه، اطمینان از نحوه ی صحیح انجام تمرینات منزل
    • ۶ هفته بعد: برداشتن آویز، شروع فیزیوتراپی
    • ۱۲ هفته بعد: عکسبرداری با اشعه ایکس، شروع فرآیند استحکام بخشی
    • ۲۴ هفته بعد: عکسبرداری با اشعه ایکس. بررسی دامنه ی حرکتی
  • تا ۶ هفته دست شما باید در آویز مخصوص قرار داشته باشد.
  • بخیه ها در معاینه ی اولیه، یک یا ۲ هفته بعد از انجام جراحی، کشیده خواهند شد. تا آن زمان زخم باید خشک نگه داشته شود. بعد از کشیدن بخیه ها مثل همیشه می توانید استحمام کنید.
  • فیزیوتراپی تحت نظر پزشک از هفته ی ششم بعد از جراحی، شروع خواهد شد و تا ۳ ماه ادامه می یابد. انجام حرکات استقامتی تا ۱۲ هفته بعد از جراحی ممنوع است.
  • بهبودی کامل ۶ ماه یا بیشتر، زمان میبرد.
  • استفاده از آنتی بیوتیک قبل از جراحی : آموکسی سیلین (۲ گرم یک ساعت قبل از انجام عمل). اگر به پنی سیلین حساسیت داردی باید از کلیندامایسین استفاده کنید (۶۰۰ میلی گرم یک ساعت قبل از عمل)

مراقبت های بعد از جراحی چقدر تاثیر گذار خواهند بود؟

مراقبت های بعد از جراحی نقش مهمی در درمان آرتروز ایفا می کند، و همچنین شرایط عضلات و تاندون ها قبل از انجام عمل نیز مهم ترین عامل در نتیجه ی بدست آمده از جراحی خواهند بود. تمرینات معمولا روز بعد از جراحی زیر نظر فیزیوتراپ آغاز می شوند و تمرکز تمرینات بر حرکت شانه، مچ و دست خواهد بود و هدف آن حرکت دادن این اندام هاست و استقامت آن ها را افزایش نخواهد داد. انجام حرکت های استقامتی تقریبا ۱۲ هفته بعد از عمل جراحی آغاز خواهد شد. باید به بافت ها زمان داده شود تا بتوانند بهبود یابند. انجام حرکات استقامتی زودتر از موعد می تواند باعث بروز عوارض شود.بسیار مهم است که در نظر داشته باشید که انجام مراقبت های بعد از جراحی ، کلیدی ترین عامل در نتیجه ی بدست آمده از جراحی خواهد بود.

بعد از انجام جراحی چه پیش خواهد آمد؟

بعد از گذشت یک سال از جراحی، اکثر بیماران می توانند بدون احساس درد فعالیت های خود را انجام دهند، به همین دلیل می توانند شانه ی خود را تمرین داده و استقامت آن را افزایش دهند، به همین دلیل انجام جراحی شانه یک گزینه ی بسیار مناسب برای بیمارانی است که از درد شدید شانه رنج میبرند.روش های درمانی باید از ساده ترین مراحل شروع شود و به مراحل بالاتر ، مانند جراحی، برسد. روش های درمانی در تمامی افراد یکسان نیست به همین دلیل شما باید با پزشک خود مشورت کرده و روش مناسب را برای درمان آرتروز شانه خود پیدا کنید.

عوارض

درصد عوارض جراحی شانه بسیار کم است. البته که مانند تمامی جراحی های مفصل، جراحی مفصل شانه نیز زمانی صورت می گیرد که درد و عدم توانایی در حرکت آن به میزانی رسیده باشد که جراحی صورت گیرد. عوارض جراحی شانه عبارتند از:

  • عفونت
  • خشکی شانه
  • تداوم درد
  • شکستگی گلنوید
  • آسیب به عصب ها
  • سستی که احتیاج به عمل معکوس دارد
  • عوارض پزشکی (سکته، حمله قلبی ، انسداد ریه)

آیا من احتیاج به انجام عمل تعویض مفصل شانه دارم؟

عمل تعویض مفصل شانه در مواردی انجام می شود که درد شانه بسیار شدید باشد و یا حرکت شانه با مشکل صورت گیرد. عمل جراحی زمانی صورت میگیرد که شما تمام روش های غیر جراحی اعم از فیزیوتراپی، تزریق ، استفاده از دارو و دیگر روش ها را امتحان کرده و شکیبایی به خرج داده باشید و در نهایت هیچ بهبودی در شانه ی شما صورت نگرفته باشد. فقط شما می توانید تصمیم بگیرید که چه زمانی عمل تعویض مفصل شانه را انجام دهید.با وجود اینکه این جراحی نیز مانند تمام جراحی ها خطر هایی را به همراه دارد اما نتیجه ی آن در افرادی که ذخیره ی استخوانی مناسب داشته و عضلات چرخاننده یشانه ی آنها سالم بوده است، نتیجه ی مطلوبی به همراه داشته است.